Adaçayının Faydaları

Adaçayı Yaprakları

Yumuşak ve tatlı bir tadı olan adaçayı taze, kurutulmuş yapraklar veya toz şeklinde yıl boyunca bulunabilir. Adaçayı yaprakları griye çalan yeşil renktedir ve sivri uçlu yaprakların üzerindeki damarlar oldukça belirgindir. Tarih boyunca hem gıda olarak hem de sağlığa faydaları ile bir tedavi aracı olarak geniş çaplı kullanılmıştır ve günümüzde artarak kullanılmaya devam edilmektedir. Adaçayının bilimsel adı olan ve Latinceden türetilen Salvia officinalis “korunmuş”, türün genel adı olan ve yine Latince “Salvere”den türetilen “Salvia” ise “iyileştirmek için” anlamına gelmektedir.

  • Zararlı toksinlerin vücuttan atılmasını sağlar
  • Beyin fonksiyonlarını geliştirir
  • Bronşit ve astım belirtilerini hafifletir
  • Karaciğeri temizler
  • İdrar yolu enfeksiyonunun tedavisine yardımcı olur
  • Aşırı terlemeyi azaltır
  • Stresi azaltır
  • Sakinleştirir
  • Menopoz sonrası belirtileri hafifletir
  • Saçların beyazlamasını yavaşlatır
  • Mantar enfeksiyonlarına karşı kullanılır
  • Hafızayı güçlendirir
  • Alzheimer’a karşı yardımcı olarak kullanılır
  • Kan şekerini düşürür
  • Dişeti iltihaplanmasına karşı kullanılır
  • Ağız yaralarının tedavisinde kullanılır
  • Sinirsel baş ağrısını hafifletir
  • Safra kesesini çalıştırır
  • Gargara suyu olarak kullanılır
  • Boğaz ağrısını alır

Adaçayı Nasıl Hazırlanır?

2 çay kaşığı adaçayı üzerine kaynamış suyu dökün ve 5-10 dakika kadar beklettikten sonra için. Adaçayını çok kullanırsanız acı bir tadı olabilir. Tatlandırmak için bir iki damla limon sıkabilir ve bal ekleyebilirsiniz. Adaçayının faydalarını görebilmek için tüketilmesi tavsiye edilen miktar günde 1-2 fincandır.

Adaçayının Sağlığa Faydaları

Adaçayının faydaları başta sindirim sistemi sorunlarına ve hafızayı güçlendirmeye yönelik olarak kullanımı olmak üzere dahili enfeksiyonlardan koruma, terlemeyi azaltma ve saç bakımına kadar pek çok alanda görülmekte. Adaçayı sadece kurutulmuş yapraklarla hazırlanan çay şeklinde değil taze yapraklardan özü çıkarılarak hazırlanan yağ şeklinde de kullanılmakta. Ancak yağı daha kuvvetli ve konsantre olduğu için kullanmaya başlamadan önce doktorunuza danışmanız gerekir.

Baharat olarak ya da çay formunda adaçayı kullanımı iltihaplı hastalığı olanlara (romatoid artrit gibi), bronşiyal astım ve aterosklerozu olan kişilere tavsiye edilmektedir. Doğal bir antioksidan olarak kullanılabilir. 2 çay kaşığı adaçayı günlük K vitamini ihtiyacının %30′unu karşılamaya yeter. K vitamini kanın normal olarak pıhtılaşabilmesi, kemiklerin güçlü kalabilmesi, hastalıklardan daha yüksek düzeyde korunma ve yaraların iyileşmesi için gereklidir.

Pharmacological Biochemical Behavior dergisinin Haziran 2003 sayısında yayınlanan 45 yetişkin üzerinde gerçekleştirilen araştırma sonuçlarına göre adaçayı içenlerin özellikle kısa dönemli hafızalarında önemli artışlar görülmüş. British Pharmaceutical Konferansında sunulan diğer bir araştırma sonucu ise kurutulmuş adaçayı kökünün Alzheimer hastalığının tedavisinde kullanılan modern ilaçlara benzer maddeler içerdiği belirtilmiş.

Beyinde bulunan kan damarlarının sağlığını (serebrovasküler) korumak için uzunca süredir geleneksel olarak kullanılan adaçayı beyin fonksiyonunun azaldığı hastalıkların tedavisinde kullanılmakta.

Adaçayı aynı zamanda saç, kepek, yağlı saç, ya da kafa derisi enfeksiyonları için durulama suyu olarak tavsiye edilmekte. Aynı zamanda gri veya beyaz renkli saçlarda gözle görülür şekilde eski rengine dönme sağladığı yönünde bazı çalışmalar bulunuyor.

Adaçayının Tarihi

Akdeniz’e kıyısı bulunan ülkelerde doğal olarak yetişen adaçayı bu bölgelerde binlerce yıldır tüketilmekte. Tedavi amaçlı kullanılan şifalı bitkilerin en eskilerinden biri olan adaçayı günümüzde neredeyse tüm dünyada yetiştirilmektedir. Adaçayının tarihte ilk kullanımı Antik Yunan ve Roma dönemine kadar gidiyor. Bu dönemlerde ilk olarak et gibi uzun süre taze kalmayan gıdaların dayanma sürelerini arttırmak amacıyla kullanılmış.

Adaçayının bir nevi efsane olan faydaları tarih boyunca pek çok farklı kültürde farklı nedenlerle kullanılmasını sağlamış. Arap yarımadasında ölümsüzlük için, 14. yüzyıl Avrupa’sında ise büyülerden korunmak amacıyla kullanılmış. 17. yüzyılda adaçayı Çin’de o kadar talep görmüş ki Çinli tüccarlar Hollandalı ticaret gemilerine 1 sandık adaçayı için 3 sandık siyah çay vermeye razı olmuş.

Günümüzde hala popülerliğini koruyan adaçayı en son 2001 yılında International Herb Association (Uluslararası Şifalı Bitkiler Birliği) tarafından yılın bitkisi seçildi.

Adaçayı Nasıl Seçilir Ve Saklanır?

Taze adaçayı yaprakları grimsi yeşil renktedir ve üzerinde siyah noktalar bulunmaz, rengi sarıya çalmaz. Yerel pazarlarda ya da aktarlarda kurutulmuş organik adaçayı bulabilirsiniz. Organik olarak üretilen adaçayı C vitamini yönünden daha zengindir ve besin değerleri taze adaçayına daha yakındır.

Taze adaçayını az miktarda hava alan plastik bir kabın içinde muhafaza edebilirsiniz. Kurutulmuş adaçayı ise hava geçirmeyen cam bir kavanozda saklanırsa tazeliğini 6 aya kadar korur. Kavanozu serin, loş ve kuru bir yere koyun.

Adaçayının Yan Etkileri

Adaçayı, hamile veya emziren kadınlar tarafından ya da epileptik kişiler tarafından kullanılmamalıdır. Fazla tüketimi durumunda içinde bulunan thujone ve kafur bileşenleri toksik etkiye yol açabilir. İki haftadan uzun süreli kullanımı tavsiye edilmez. Herhangi bir sağlık koşulunuz varsa adaçayı kullanmaya başlamadan önce doktorunuza danışmalısınız.

Kaynaklar

Bu yazılar da ilginizi çekebilir

26 Yorum

  1. Beyzanur diyor ki:

    Her hafta düzenli olarak günde 2 fincan içmem sakıncalı mı olur? Öğrenciyim ve fazla stres sıkıntı içerisindeyim iyi geleceğini düşündüğüm için içmek istiyorum fakat bu yazıyı görünce tedirgin oldum. En kısa sürede cevabınızı bekliyorum. Şimdiden çok teşekkür ederim.

    • Çaykolik diyor ki:

      Merhaba,
      Adaçayı bitkisi içinde bulunan “thujone” adlı bileşenin uzun süreli tüketiminin toksik etkisi olduğu yönünde Avrupa Birliği Sağlık ve Tüketiciyi Koruma Komisyonu’nun bir raporu bulunuyor. Bu nedenle diğer bitki çaylarında olduğu gibi ada çayını da çok uzun süreler tüketmek yerine ara ara vücudu dinlendirerek tüketmek olası yan etkilerinden dolayı daha sağlıklı bir seçim olarak görünüyor. Stresle mücadele için sadece bitki çayı tüketmek yerine düzenli egzersizi de kullanabilirsiniz. Aşağıdaki linklerden raporun orijinaline ve thujone hakkında detaylı bilgilerin yer aldığı (İngilizce) Wikipedia sayfasına ulaşabilirsiniz.

      Kaynaklar
      Scientific Committee on Food on Thujone
      Wikipedia: Thujone

      • bedri diyor ki:

        Dostum hayal görüyorsunuz galiba, adacayı içerisinde 0.01 mg dahi thujon yoktur, yani hiç yoktur, ne yaptınız siz ya.

        • Çaykolik diyor ki:

          Merhaba, adaçayı (Salvia officinalis) içerisinde thujone vardır. Adaçayında bulunan thujone için ABD ve Avrupa Birliğinin getirdiği gıda kısıtlamalarını bu kaynakta, adaçayının thujon nedeniyle görülen yan etkilerini bu kaynakta bulabilirsiniz.

    • ömer diyor ki:

      Bir sorun olmaz ama yine de günde 1 fincan içmek daha uygun görülür.

  2. tankut diyor ki:

    Ada çayınının erkekliği öldürücü özelliği olduğu için erkekler tarafından tüketilmesinin önerilmediği söyleniyor. Doğru mudur?

  3. kübra diyor ki:

    Merhaba,
    Doğum kontrol hapı kullanıyorum ve bazı yazılarda bu hapı kullananların bitki çayı tüketmemesi gerektiği yazıyor. Tedirgin olduğum için yazmak istedim. 6 ay sürekli kullanıp üç ay ara verdikten sonra tekrar hap kullanmaya devam ediyorum. Bu durumda hangi bitki çaylarını rahatlıkla kullanabilirim?

    • Çaykolik diyor ki:

      Merhaba,
      Doğum kontrol hapı veya düzenli olarak diğer ilaçları kullananların bu ilaçların içilen bitkilerle etkileşime girerek neden olabileceği yan etkilerden korunmak için öncelikle doktora danışmasını önerebilirim. Bitkilerde bulunan bazı bileşenler doğum kontrol hapının etkisini azaltabilir ve istenmeyen boyutlarda arttırabilir.

  4. gülsever diyor ki:

    Merhabalar, ada çayının kadınlarda östrojen hormonunu arttırarak göğüs büyüttüğü söyleniyor doğru mu?

    • Çaykolik diyor ki:

      Merhaba,
      Ada çayının östrojen seviyesini yükselttiği bir kaç kaynakta yer alıyor ancak bunun göğüslerin büyümesini sağlayacak kadar çok olmadığını söylemeliyim. Günde 5-6 bardak adaçayı içip ada çayından alınan östrojeni arttırmakta doğru bir seçim değil çünkü yazıda da belirttiğim gibi aşırı adaçayı tüketiminin toksik etkisi bulunuyor.

  5. neslihan diyor ki:

    Merhaba adaçayının saçlara iyi geldiğini yazmışsınız. Uzamasına yardımcı oluyor mu ve marketler de satılan hazır ada çayını durulama suyu olarak kullanabilir miyiz?

    • Çaykolik diyor ki:

      Merhaba,
      Adaçayında bulunan B, A ve C vitaminleri ile ve potasyum, kalsiyum mineralleri genel sağlığınıza olduğu gibi saç sağlığının korunmasına da yardımcı olabilir. Saçların beyazlamasını yavaşlatmak için bazı kaynaklarda adaçayı suyuyla saçları durulamak öneriliyor ancak bu konuda kesin bir araştırma sonucu bulunmuyor. Adaçayı suyuyla saçlarınızı durulamak ayrıca saç derisinde oluşabilecek ve saçların uzamasını olumsuz yönde etkileyebilecek çeşitli cilt sorunlarına karşı koruma sağlayabilir. Hazır olarak satılan poşet adaçayı kullanabilirsiniz.

      Saçların daha sağlıklı uzaması için önerilen bir diğer uygulama ise şöyle; 3-4 damla nane, biberiye ve adaçayı yağını 1 yemek kaşığı zeytinyağı ile karıştırarak her gün saç derisine masaj yapmak. Bu yağ karışımının saç derisinin yumuşamasını sağladığı ve kan dolaşımını arttırarak saç köklerine giden oksijeni arttırdığı belirtiliyor.

  6. fadime diyor ki:

    Ada çayı tüyleri azaltıcı etki yapar mı?

  7. handikay diyor ki:

    Adaçayı harika.

  8. xumar diyor ki:

    Bende yüksek prolaktin var ve her zaman stresli sinirli oluyorum. Adaçayı bu duruma iyi gelir mi acaba?

  9. fatos diyor ki:

    Merhabalar ada çayı, tarçın, yeşil çay karışımı müthiş oluyor hem ödem atıp hem sinirleri gevşetip vücudu toksinlerden arındırıp daha zinde yapıyor tavsiye ederim.

  10. Selime diyor ki:

    Adaçayı ayak mantarında nasıl kullanılır hocam?

  11. zeynep diyor ki:

    Arkadaşlar sakinleşmeye ihtiyacınız varsa kesinlikle rezene için ben sigarayı bıraktığım zaman çok kullandım gerçekten çok sakinleştirir zati rakı gibi kokusu var.

    • ibrahim diyor ki:

      Ben iş yerinde her gün bir bitki çayı içiyorum bence en güzeli bu haftalık bakım :)

  12. Aşka dila diyor ki:

    Ihlamur ve ada çayından her gün içebilir miyiz veya her hafta birini mi içmeliyiz?

  13. çiğdem diyor ki:

    Merhaba bitki çayı kullananların ara ara vücudu dinlendirmeleri gerektiğini söylemişsiniz. Bunun periyotu nasıl olmalı ?

  14. leyla diyor ki:

    Adaçayının zayıflatma özeliği var mıdır? Lütfen çevap yazın :D

  15. halil diyor ki:

    Bademciklerimi aldırdım 1 sene önce ama hala şişme yaptığını görüyorum halsizlik ağrı çok var ne yaptıysam geçmedi vücudum direnci çok az çok çabuk Üşüyorum hemen hastalanıyorum buna karsı öneriniz var mı acaba ?

  16. sanem diyor ki:

    Düzenli olarak doğum kontrol ilacı kullanıyorum bir hafta boyunca günde iki fincan adaçayı içsem ilacın etkisinin azaltır mı çünkü çok kötü bir şekilde boğazım ağrıyor boğaz ağrısına iyi geldiğini yazmışsınız.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>